Korrelyatsiya, jamlanish va pasayishlar

Ko‘p pozitsiyalar baribir bitta tavakkal bo‘lishi mumkin

O‘nta aktiv bir xil iqtisodiy omilga ega bo‘lsa, o‘ntalik portfel uchtalikdan ko‘proq jamlangan bo‘lishi mumkin. Bir nechta bank aksiyasi moliyalashtirish stressiga birga javob berishi mumkin. Turli valyuta pozitsiyalari amalda bir xil valyutani sotishga teng bo‘lishi mumkin. Kriptotoken, unga bog‘langan kompaniya va kredit yelkali derivativ turli yorliqlarga qaramay ustma-ust ekspozitsiya yaratadi.

Sodda ro‘yxatdan boshlang: har pozitsiya qiymatini nima yo‘qotishi mumkin? Ekspozitsiyalarni soha, valyuta, foizga sezgirlik, likvidlik, kontragent va kredit yelkasi bo‘yicha guruhlang. Bu to‘liq miqdoriy xatar modeli emas, ammo ochiq savdolar soni o‘tkazib yuboradigan takrorlanishni ochishi mumkin. Mahsulotlar yuridik ajralgani iqtisodiy mustaqillikni ta’minlamaydi.

Fond ichiga qarash bilvosita ekspozitsiyani bevositaga qo‘shadi. Bir kompaniyaga 8 % ajratgan fonddagi 10 000 dollarlik ulush taxminan 800 dollar o‘sha kompaniyani tutadi. Bevosita 2 000 bilan boshqa vositalardan oldin jami taxminan 2 800. Turli nomlar ustma-ust kelishni bartaraf etmaydi.

Korrelyatsiya tanlanmadagi munosabatni tasvirlaydi

Korrelyatsiya tanlangan tanlanmada ikki daromad qatori orasidagi chiziqli birgalikdagi harakat darajasini o‘lchaydi. Bu doimiy va’da emas. Natija davr, kuzatuv chastotasi va ma’lumot sifatiga bog‘liq. Tinch sharoitda zaif bog‘liq ko‘ringan aktivlar moliyalashtirish siqilishi yoki keng sotuvda birga tushishi mumkin.

Past tarixiy korrelyatsiya ikki aktiv bir vaqtda zarar ko‘rmaydi degani emas. Yuqori korrelyatsiya ham bir xil daromadni anglatmaydi: harakat kattaligi sezilarli farq qilishi mumkin. Portfelni ko‘rib chiqishda munosabatlarni ham, kattaliklarni ham tekshiring. Kichik o‘zgaruvchan pozitsiya noqulay ssenariyga kattaroq, barqaror ko‘ringan pozitsiyadan ko‘proq hissa qo‘shishi mumkin.

Pasayish oldingi cho‘qqini tayanch qilib oladi

Pasayish — oldingi sof kapital cho‘qqisidan keyingi qiymatgacha tushishdir. Hisob $10,000 dan $12,000 ga ko‘tarilib, keyin $9,000 ga tushsa, dastlabki balansdan zarar 10% bo‘lsa ham, cho‘qqidan pasayish 25% bo‘ladi. Ikkala o‘lchov ham to‘g‘ri, ammo turli savollarga javob beradi.

Tiklanish foizlari simmetrik emas. 20% zarar $10,000 ni $8,000 ga kamaytiradi; $10,000 ga qaytish uchun kichikroq bazaga nisbatan 25% o‘sish kerak. 50% pasayishdan so‘ng 100% o‘sish talab qilinadi. Bular prognoz emas, arifmetik ayniyatlardir. Ular nima uchun katta zararni keyingi xuddi shuncha musbat foiz bilan qoplab bo‘lmasligini tushuntiradi.

Umumiy hodisa bo‘yicha stress-sinov o‘tkazing

Bir vaqtning o‘zida bir nechta aktivga ta’sir qiluvchi faraziy ssenariy yarating. Uch pozitsiyaning har birida $2,000 ekspozitsiya bo‘lib, har biri 15% tushdi deb olaylik. Umumiy narx zarari xarajatlardan oldin $900. Ularning alohida savdo rejalari umumiy voqea arifmetikasini o‘zgartirmaydi. Kredit yelkali ekspozitsiya va majburiy likvidatsiya yo‘lni oddiy kun oxiridagi hisobdan ko‘ra zararliroq qilishi mumkin.

Diversifikatsiya ayrim jamlangan xavflarni kamaytirishi mumkin, ammo bozor zararidan kafolat bermaydi. Qayta muvozanatlash ham xarajatli va yurisdiksiyaga bog‘liq soliq oqibatlarini yaratishi mumkin. O‘rganish uchun faraziy vaznlar o‘zgarishidan oldingi va keyingi ssenariylarni taqqoslab, nima noma’lum qolganini ochiq ayting. Maqsad ishonchli kirish ma’lumotlarisiz aniqlik taassurotini beruvchi bezak ball emas, zaiflikni tushunishdir.

Pul yechish va kiritish sof kapital egri chizig‘ini murakkablashtiradi. Pul qo‘shish investitsiyalar zarar keltirganida ham hisob balansini oshirishi, pul yechish esa savdo zarariga o‘xshashi mumkin. Pasayishlarni hisoblash yoki davrlarni taqqoslashdan oldin tashqi pul oqimlarini investitsiya natijalaridan ajrating. Pul oqimlariga tuzatilgani aniq belgilangan natijalar qatori hisob balansidagi har qanday o‘zgarishni bozor natijasi deb olishdan ko‘ra ko‘proq ma’lumot beradi.

Faqat yakuniy qoldiqni emas, kapital yo‘lini o‘lchang

Kapital E va shu paytgacha cho‘qqi P bo‘lsa, pasayish musbat zarar ulushi sifatida 1 − E/P. 10 000, 12 000, 11 000, 13 000 va 10 400 dollar qatorida yakuniy pasayish 13 000 dan 20 %. Shu bilan birga hisob boshidan 4 % yuqori. Ikkalasi ham to‘g‘ri.

Cho‘qqidan pastda o‘tgan vaqtni va tanlanma oxirigacha tiklanish bo‘lganini ham o‘lchang. Qisqa o‘n foizli pasayish yillab davom etganidan farq qiladi. Kunlik yopilishlar chuqurroq kun ichidagi yo‘qotishlarni o‘tkazishi mumkin. Chastotani ayting va tarixiy maksimumni eng yomon mumkin bo‘lgan zarar bilan tenglashtirmang.

Tashqi pul oqimlari investitsiya daromadi emas. 10 000 dan 11 000 ga o‘sish va 3 000 yechish 8 000 qoldiradi, lekin 20 % investitsiya zarari emas: yechishdan oldin foyda 10 % edi. Kiritma ham eski zarar qoplanmay turib yangi qoldiq cho‘qqisini yaratishi mumkin.

Tashqi oqimlarsiz d zarar ulushidan tiklanishga d/(1 − d) daromadlilik kerak. 40 % zarardan so‘ng bu taxminan 66,7 %. Formula vaqt yoki ehtimolni aytmaydi. Tez tiklanish uchun ekspozitsiyani oshirish aynan kichikroq zaxira paytida xavfni o‘zgartiradi.